คำถามที่ควรถาม ก่อนเริ่มการเปลี่ยนแปลง

ยุคนี้สมัยนี้ ถ้าองค์กรไม่มีเรื่องของ Change หรือการเปลี่ยนแปลงเข้ามาเกี่ยวข้อง ก็คงจะ ตกยุคตกสมัยน่าดู แม้เราจะเห็นหลายองค์กรมีการเปลี่ยนแปลงมากมาย และมองว่าองค์กรของ เราก็ควรจะเปลี่ยนแปลงบ้าง ปัญหาคือแล้วองค์กรของเราควรจะเปลี่ยนแปลงอะไร ต้องเข้าใจก่อนว่า ปัจจุบันการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในโลกภายนอกมีอยู่มากมาย ตั้งแต่ เศรษฐกิจที่ไร้พรมแดน เทคโนโลยีที่มีการพัฒนาอยู่ตลอดเวลา หรือแม้แต่ความต้องการของ ผู้บริโภคที่มีการเปลี่ยนแปลงไม่หยุดนิ่ง ยิ่งในตอนนี้คู่แข่งทางธุรกิจมีมากขึ้น ในขณะที่สินค้าและ บริการก็มีในลักษณะที่คล้ายๆ หรือใกล้เคียงกัน

อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ได้เคยบอกไว้ว่า “ปัญหาไม่สามารถแก้ไขได้ โดยระดับความเข้าใจ เดียวกันกับตอนที่สร้างปัญหา” หรือใครคนหนึ่งที่ผมจำไม่ได้บอกว่า “ถ้าสิ่งที่คุณทำคือสิ่งที่คุณ เคยทำมาก่อน สิ่งที่คุณจะได้จากการกระทำนั้น ก็คือสิ่งที่คุณเคยได้” ดังนั้นถ้าคุณต้องการ อะไรใหม่ๆ คุณต้องกล้าที่จะเปลี่ยนแปลง

ผมมีคำถาม 10 คำถามที่อยากให้คุณในฐานะผู้นำของหน่วยงานหรือผู้นำขององค์กร ได้ลองถามและตอบดู ผู้ที่ตอบคำถามได้ดีที่สุดและลงมือทำจะเป็นผู้ชนะ ในการเปลี่ยนแปลง องค์กรให้มีประสิทธิภาพสูงสุด

1. คุณเห็นโอกาสในการแข่งขันที่คู่แข่งของคุณมองไม่เห็นหรือไม่ องค์กรที่ประสบความสำเร็จไม่ใช่องค์กรที่แข่งขันเพื่อให้ชนะคู่แข่งเท่านั้น แต่จะต้องเป็น องค์กรที่มองเห็นการแข่งขันในรูปแบบของความคิดสร้างสรรค์ที่แตกต่างจากคนอื่นในโลก ที่ใครๆ ก็พยายามสร้างความแตกต่างให้กับองค์กรของตนเอง

2. คุณรู้ไหมว่าคุณจะสามารถหาไอเดียใหม่ๆได้จากที่ไหน หนึ่งในวิธีการการแก้ปัญหาที่ดีที่สุดคือการมองปัญหาในมุมมองของผู้ที่ประสบปัญหานั้นๆ เป็นครั้งแรก เพราะนั่นจะทำให้คุณมองปัญหาในหลากหลายมุมมอง ไม่มีกรอบความคิด เดิมๆ ให้ติด ไอเดียที่ใช้เป็นประจำในอุตสาหกรรมหนึ่งอาจจะเป็นไอเดียใหม่ๆ สำหรับ อุตสาหกรรมอื่นก็เป็นได้ ยกตัวอย่างที่เราเห็นกันบ่อยๆ คือการมีเด็กเชียร์เบียร์ ซึ่งผู้ที่ทำ เรื่องเด็กเชียร์เบียร์เป็นเจ้าแรก ก็ได้ไอเดียมาจากการไปดูสาวๆ ในงาน Motor Show ของรถ มอเตอร์ไซด์

3. องค์กรของคุณมีอะไรเป็นจุดแข็งหรือทำได้ดีบ้าง คนเราไม่มีใครสามารถทำทุกสิ่งทุกอย่างได้ดี แต่อย่างน้อยเราต้องมีบางสิ่งบางอย่างที่เรา ทำได้ดี และนั่นรวมไปถึงองค์กรเช่นกัน องค์กรของคุณมีอะไรเป็นจุดเด่นบ้าง – สินค้า สามารถซื้อหาได้ง่าย / ราคาย่อมเยา / เป็นองค์กรที่โปร่งใส หรือเป็นองค์กรสำหรับคน รุ่นใหม่ ในอดีตหลายๆ องค์กรชอบที่จะอยู่หรือเดินในทางสายกลางและลูกค้าโดยส่วน มากก็เป็นในลักษณะนั้นเช่นกัน แต่ในปัจจุบัน อะไรที่อยู่ในแบบกลางๆ อาจจะไม่ใช่หน ทางแห่งชัยชนะอีกต่อไป

4. ถ้าองค์กรของคุณต้องปิดกิจการลงในวันพรุ่งนี้ ใครหรืออะไรในองค์กรที่คุณจะคิดถึงและ ทำไม คำถามนี้เป็นคำถามเพื่อให้ได้คิดและได้เข้าใจว่า อะไรเป็นสิ่งที่สำคัญสำหรับองค์กร ในการ ที่จะดำเนินต่อไปในอนาคต อะไรเป็นหัวใจสำคัญที่ต้องเก็บรักษาเป็นอย่างดี

5. คุณสามารถนำเอาประวัติศาสตร์ขององค์กรมาใช้ให้เกิดประโยชน์กับอนาคตได้อย่างไรบ้าง สิ่งที่เคยเกิดขึ้นในองค์กรอาจจะเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดนวัตกรรมอะไรใหม่ๆ ได้ พยายามใช้สิ่งที่ คุณรู้อยู่แล้วให้เกิดประโยชน์ นำมันมาผสานกับสิ่งใหม่ๆที่คุณกำลังคิดอยู่ ผู้นำที่เก่งและมี ความสามารถคือผู้ที่สามารถดึงเอาสิ่งเก่าๆภายในองค์กรออกมาและมองในมุมมองใหม่ๆ เพื่อให้เกิดการพัฒนาสำหรับอนาคต

6. ลูกค้าสามารถอยู่โดยไม่มีองค์กรของคุณได้หรือไม่ ถ้าลูกค้าสามารถอยู่ได้โดยไม่ต้องมีองค์กรของคุณ ก็หมายความว่าเขาก็จะพยายามอยู่โดย ไม่มีคุณ หนึ่งในวิธีการที่จะสามารถรู้ได้ว่าลูกค้ามององค์กรของคุณอย่างไร ต้องลองถาม เขาดูว่า “ถ้าหากพรุ่งนี้ไม่มีองค์กรของคุณแล้ว ลูกค้าจะทำอย่างไ” ถ้าคำตอบประมาณว่า “ก็คงหาเจ้าอื่นต่อไป เพราะไม่ได้สลักสำคัญอะไร” แบบนี้คง หนาว... พูดจริงๆแล้ว ความ ท้าทายขององค์กรอย่างหนึ่งคือการทำให้องค์กร (ในสายตาของลูกค้า) เป็นองค์กรที่ไม่ สามารถทดแทนได้ด้วยองค์กรอื่นๆ

7. คุณดูแลลูกค้าแต่ละรายแตกต่างกันหรือไม่ ถ้าเป้าหมายของคุณคือการเป็นที่หนึ่งในสายตาของลูกค้า แน่นอนว่าคุณคงไม่สามารถ ทำให้ลูกค้าทุกคนพอใจได้ ในโลกที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลานี้ หนึ่งในแบบทดสอบ สำคัญขององค์กรคือการมุ่งมั่นให้บริการลูกค้าที่สำคัญและไม่กลัวที่จะปล่อยวางลูกค้าที่ไม่ ได้เป็นเป้าหมายสำคัญของเราบ้าง

8. พนักงานของคุณได้พยายามทำในสิ่งที่ดีที่สุดแล้วหรือยัง การเปลี่ยนแปลงไม่สามารถทำได้ด้วยตัวคนผู้นำเพียงคนเดียว ในปัจจุบันการสนับสนุนที่ สำคัญไม่ใช่แค่มาจากข้างบน แต่ต้องมาจากทุกๆคนในองค์กร และบางครั้งเราจะพบว่า แรงสนับสนุนที่ดีที่สุดอาจมาจากที่ที่เราคาดไม่ถึงที่สุด เช่น จากศักยภาพบางอย่างที่ซ่อน อยู่ในองค์กร จากลูกค้าหรือคู่ค้า หรือจากพนักงานระดับล่างๆ ที่ไม่เกี่ยวข้องโดยตรงกับเรื่อง นั้นๆ เป็นต้น ผู้นำที่ดี ต้องสามารถสร้างแรงสนับสนุนจากทุกๆ คนได้

9. คุณมีความมุ่งมั่นในการเปลี่ยนแปลงหรือไม่ ปํญหาส่วนใหญ่ขององค์กรที่ไม่ประสบความสำเร็จในการเปลี่ยนแปลง เป็นเพราะผู้นำ หรือคนในองค์กรขาดความมุ่งมั่นในการสร้างการเปลี่ยนแปลง หลายครั้งเป็นการทำตาม กระแส ตามแฟชั่น พอมีเรื่องใหม่ๆ เข้ามา ก็โยนเรื่องเก่าทิ้งไป ไม่สานต่อให้จบ ไม่ทำต่อ ให้เสร็จ นอกจากนั้น ผุ้นำหลายคนในหลายองค์กร ยังขาดความอดทนที่จะรอผลสำเร็จของ การเปลี่ยนแปลง เมื่อเวลาผ่านไปได้สักพัก หากยังมองไม่เห็นการเปลี่ยนแปลง หลายคน ก็เริ่มหมดความสนใจในวิธีการหรือโครงการนั้นๆ แล้วหันไปทำเรื่องอื่นๆ ต่อไป

10. คุณกำลังเรียนรู้ไปพร้อมๆ กับ การเปลี่ยนแปลง ใช่ไหม ในโลกที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลาเช่นนี้ ผู้นำที่เก่งก็จำเป็นจะต้องเรียนรู้อยู่ตลอด เวลาเช่นกัน เรียนรู้เพื่อให้ทันสมัย ทันโลก ทันเศรษฐกิจและ ทันสถานการณ์ต่างๆ ดังนั้น คุณมีแนวทางอย่างไรในการผลักดันให้ตนเองและทีมงานเรียนรู้อยู่เสมอ เพื่อจะได้ก้าวหน้า ไม่ล้าหลังอีกต่อไป

คำถามทั้ง 10 ข้อนี้ น่าจะเป็นประเด็นชวนคิดให้กับทุก ๆ ท่าน ได้มีโอกาสถามตัวเอง ก่อนที่ จะเริ่มต้นสร้างและผลักดันการเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นในทีมงานและองค์กร

อภิวุฒิ พิมลแสงสุริยา
กรรมการผู้จัดการ
บริษัท ออคิด-สลิงชอท จำกัด